Lo mieu blòg en occitan onte parli... de causas e d'autras!
Blòg soci dau Bloguitge, malhum de blògs occitans.
Siáu Axel, un jove estudiant provençau de la region d'Avinhon mai qu'estudia a Madrid. Parli pas ben occitan mai aicí vau assajar de parlar d'un pauc de tot en occitan, de l'actualitat en Occitània e defòra, de ièu e d'autras causas!
Vèni de realisar qu'ai fach una deca dins lo títol dau mieu blòg... Es pas vertadierament una deca, mai ai emplegat la varianta lengadociana "d'autras" en plaça de la varianta provençala "d'autrei"... Aquò se passa quand òm vòu aprene lo provençau ambé un metòde en lengadocian coma "L'Occitan tout de suite"... Desolat! Mai cresi que vau pas cambiar lo títol dau blòg, en de mai, sòna melhor ambé la rima "causas"... "d'autras"... Mai ja vesètz que mon aprendissatge progrèssa... un pauc ;)
Ai una question per lei provençaus: i a quauqu'un que me pòu dire quaus son lei mòts que fan son plurau en ei? "lei", "dei", "quauquei", "aquestei", "aquelei", "autrei", e...? I a una règla particulara per reconóisser leis adjectius pertocats?
Méfi: dins aqueste messatge mon paure cerveu a pas foncionat!
Bonjorn a totei!
Vos escrivi dau mieu apartament a Madrid!
Ai tornat aièr, ambé la veitura. "Sonque" son 10 oras de viatge, 12 oras au totau se comptam lei pausas... Es un pauc longuet subretot qu'èri solet per far tot lo viatge! Sonque m'acompanhavan la ràdio que foncionava pas entre lei montanhas (e n'i a un fum entre Avinhon e Madrid^^), lo lector mp3 dins lo quau avià pas mes pron de cançons, lei panèus tot en francés entre Avinhon e la frontiera ambé Catalonha, tot en catalan fins a Fraga en Aragon e tot en castelhan fins a Madrid! En fach, es pas verai que lei panèus eran totei en catalan en Catalonha, qu'ai vist un panèu direccion..... VIELHA escrich en occitan :D E tambén m'acompanhavan un fum de camions, qu'aviàn decidit totei de prene la meteissa rota que ièu... Subretot qu'i avià un fum d'òbras, e sovent i avià pas qu'una via sus l'autorota e podià pas despassar...
Lo darrièr còup qu'aviái tornat a Madrid l'aviái fach en avion, es fòrça mai rapide mai aqueste còup es lo retorn "definitiu" (per aquesta annada) e coma ai besonh de la veitura aicí a Madrid... E òc, es la fin dei vacanças d'estiu (e tambén la fin de l'estiu (aièr fasià un freg pendent lo viatge... Podiá pas creire qu'anavi vèrs lo sud...)
Uèi era lo jorn per m'inscriure a la fac, e aqueste còup m'an laissat m'inscriure sensa problema! Oficialament a partir de uèi, siáu un vertadier estudiant en segonda annada d'engenhairia superiora en geodesia e cartografia!! (Ja o sabi que fa un pauc pedant coma nom mai l'ai pas chausit ièu ;)) Comenci lei cors lo 29 de setembre (ja o ai escrich aquò, non?)
Siáu un pauc partejat entre dos sentiments ara: siáu content perque vau tornar veire meis amics madrilencs mai pas tròp content e un pauc triste de laissar meis amics avinhonencs e ma familha...
En de mai, aquesta sera l'OM a perdut còntra Sochaux per la copa de la Liga... Ai vist la partida per Internet despuèi Madrid... Era vertadierament afrós de veire lo niveu de l'OM a una semana de la partida còntra l'Atletico aicí a Madrid per la liga dei Campions... Sabi pas se vòli veire aqueste desastre en dirècte dins l'estadi o se l'anarai veire ambé d'amics dins un bar per poder demembrar la desfacha ambé d'alcòl.... ;) La partida es l'1 d'octòbre...
Desolat, mai ai parlat vertadierament de tot e de ren dins aqueste messatge ;) Per terminar aqueste messatge totalament incoerent, vau escriure çò qu'ai dich a un dei mieus amics madrilencs uèi... Parlèvem de causas e d'autras (pas dau blòg non ;)) e m'a dich quauqua ren coma, en parlant d'economia:
"...nos vamos a comer a los franceses con patatas..." = "Anam manjar lei francés ambé de tartiflas"
Ai pensat directament a la tortilha espanhòla que se cosina ambé de tartiflas mentre l'aumeleta francesa se cosina sensa tartiflas... L'aumeleta coma metafòra economica... A meditar :D
Aicí vos boti l'adreiça dau "RSS mixer" dei sits dau Bloguitge... Mai de qu'es aquò un RSS mixer?
Es un mesclaire RSS, facile non? :D Mai seriosament, es una pagina que reünís e actualisa lei messatges de totei lei blògs dau Bloguitge mercé ai flus RSS dei blògs. Gramarci a Lutz per aver pensat a far aquesta pagina fòrça utila per veire rapidament totei lei messatges dau nòstre malhum de blògs en occitan!
Uèi ai descubrit quauqua ren que m'a fòrça gonflat: es pas possible de trobar dins lei librariés d'Avinhon un diccionari Francés-Provençau en grafia classica... Siáu anat a totei lei librariés que coneissiái an Avinhon e soncament ai trobat de diccionaris en nòrma mistralenca... Lo problema es qu'ai començat d'aprene lo provençau ambé una grafia classica e compreni pas ren se lei mòts son escrichs ambé la grafia mistralenca "francesada"... E tamben ai pas chausit aquesta grafia perque es fòrça mai dificile per comprene la gramatica... Sabi qu'existís aqueste diccionari, perque ai trobat un diccionari Provençau-Francés que parla d'aqueste diccionari Francés-Provençau en grafia classica... Mai l'ai pas trobat... Espèri poder lo comandar sus Internet perque ambé lo diccionari Francés-Provençau de Freelang que conten... 9632 mòts, lo mieu vocabulari es un pauc limitat ;)
PS: Un ponch subre mon aprendissatge de l'occitan: ai legit un pauc mens de la mitat de "l'Occitan tout de suite"... E siáu pas segur d'aver tot retengut... Tamben ai lo problema que vòli aprene lo provençau, en grafia classica e soncament ai de libres per m'aprene l'occitan lengadocian e ensuita, ai de far lei cambiaments per passar au provençau... Es pas realament aisat tot aquò...
Un autre PS: Aqueste nireblog me fa vertadierament cagar :@ Quand aurai léser, migrarai mon blòg sus Wordpress, qu'avèm començat la revirada... Es pas acabada, mai se pòt utilisar...E será de segur mai aisat d'utilisar qu'aquesta %*^£$! de nireblog... Es lo tresen cop qu'assajai de mandar aqueste messatge!!!!
Uèi, la candidatura "Marselha Provença 2013" a ganhat la seleccion de la capital europenca de la cultura, còntra Bordèu, Lion e Tolosa. Mai en legir la presentacion de la candidatura ai pas vist ren subre la cultura provençala... Espèri qu'au final i aurà quauqua ren de provençau dins tot aquò... Es una ocasion de pas mancar!
Mai lei fotbolaires de l'Olimpic de Marselha an pas agut tant d'astre... An perdut 2-1 còntra Liverpool en la Liga dei Campions, a l'estadi Velodròm de Marselha... Avián ben començat la partida, ambé lo but de Cana a la vint-e-quatrena minuta, mai aqueste but leis an desestabilisat totalament e per aquò, leis angleses an pogut metre dos buts (dos buts de Gerrard). Pendent la segonda mièg-temps, an ben jogat lei marselheses mai n'an pas pogut cambiar lo resultat: desfacha 2-1... Faudrá ganhar an Eindhoven e a Madrid per lei doás partidas que venon...
Vos boti aci-dejòs una videó (i a pas un fum d'imatges, çò important es lo sòn) ma cançon favorita dau grop marselhés Massilia Sound System: "I a tant de causas sus terra" dau sieu album "Occitanista". Foguèt la premiera cançon en occitan que saupèri entierament.
Paraulas:
I a tant de causas sus terra Que nos gonflan sens quitar Un fum que nos desespèra Que podèm pus endurar Vos volèm cantar amassa Tot çò que nos fa cagar Nos acaissa, nos alassa E nos fa emmaliciar.
Ò fan que la vida es dura Siam totjorn tarrabustats Se diriá que la natura Es aquí per tracassar. La pluièa nos pren la tèsta Lo soleu nos fa cramar L'ivèrn nos fau quatre vestas E l'estiu siam tot banhat. Es jamai la bòna plaça Quand nos volèm repausar Ò i a de vent que nos glaça Ò d'èrbas per nos fissar. De cabridans, de fòrnigas De tavans ne'n manca pas Pòs pas manjar una figa Sens un vèrme destorbar. Vos volèm cantar amassa Tot çò que nos fa cagar Nos acaissa, nos alassa E nos fa emmaliciar.
Les hommes se croient très forts mais l'univers les surpasse Tous les jours le hasard fait que des choses se passent N'importe quoi, à tout moment, peut devenir une menace Quand se déchaînent les éléments, ils nous remettent à notre place On a la bombe atomique et tout le binz technologique On bricole les molécules et le code génétique On a même inventé des armes bactériologiques Mais on est terrorisé par le zonzon d'un moustique On fabrique des outils qui font mourir, qui font souffrir Et ensuite on a envie, un beau jour, de s'en servir Pour ne pas être asservi ou au contraire asservir Mais la nature, en un éclair, pourrait tous nous anéantir !
Ambé tot aqueu bestiari N'i a pron per venir fadat Mai per malur l'inventari Es luenh d'èstre acabat. Leis umans òc mon collèga Podèm pas leis encapar Lei vielhs fan totjorn la bèba Lei jovents son tròp fracàs. Coma comptar leis estrassas Lei cònòs, leis enfavats, Lei gelós de totei raças Lei pebrons, leis ensucats. Tant e tant vira la tèsta Arrestèm de carcular ! Tenètz lei botelhas lestas Que çai siam per festejar.
Aièr, a l'estadi Chaban-Delmas de Bordèu, Marselha a obtengut lo ponch de la partida nula còntra lei Girondins, ambé un but de Koné a la tresena minuta per l'OM e un but de Chamakh a la vint-e-cinquena minuta per Bordèu. Es un plan bon resultat per l'OM. Mai lo problema es que l'arbitre de la partida entre Lion e Niça a donat la victòria a Lion ambé un penaltì inexistent per Lion al darrièr moment... Per aquò, ambé 11 ponchs, l'OM es segond dau campionat de Liga 1. Lion es premier ambé 13 ponchs.
Uèi es un grand jorn! Es mon premier jorn sensa lunetas! Ai decidit de crompar de lentilhas, perque aprep 15 ans ambé de lunetas, cresi que ja era ora de cambiar quauqua ren dins ma vida. Mai foguèt pas tot tant facile coma lo pensavi...
Aièr, anèri a l'oftalmològ e a l'optician per me faire de lunetas novelas e tamben de lentilhas. Au moment d'assajar de metre lei lentilhas, i ai pas capitat... Barravi leis uèlhs abans de metre la lentilha... Ai assajat pendent 2 ò 3 oras, ambé l'optician... Mai aviam abandonat... L'unica causa qu'aviái capitat era d'aver leis uèlhs roges... Finalament l'ai capitat uèi de matin, tot solet, en mai d'1 ora per lo premier uèlh, e "soncament" 30 minutas per lo segond... Mai siáu fòrça content de l'aver fach, perque me cambia totalament la vida! Es fòrça estrange au començament de veire plan sensa lunetas mai òm s'acostuma rapidament. Siáu en una fasa d'assai per veire si pòdi utilisar lei lentilhas cada jorn... Esperem que vau poder lei suportar!
Mi parlètz pas de trabalhar tostemps ganhar sa vida Que vesi que sensa trimar la vida es mai polida Si levar d'ora e trabalhar tota la jornada Susar plen d'aiga e de sang fin qu'a la retirada Faire de pichons que vesem sonqu'a la dimenchada Pagar de crèdits e manjar soncament d'ensaladas
Mi parlètz pas de trabalhar tostemps ganhar sa vida Que vesi que sensa trimar la vida es mai polida
Sonca ganhi au lòto cromparai la Ferrari Una Jagoar se tòqui lo complementàri La farai mostrar en toei lei colègas dau barri Me de bombassas dedins tot plen de tafanàri
Pas besonh de trimar aurèm lei pòchas farcidas Pus degun per dire que la vida es pas polida
Mi cromparai un ostau per metre la familha Cromparai un batèu per m'enanar de Marsilha Cromparai un avion farai lo torn dau monde E farem de grands festins per que lo vin abonde
L'a ti quauqu'un per dire qu'aquòta es pas la vida Pus besonh de trimar pr'aguer lei pòchas farcidas
Jogarai tot mon argent en borsa a Oai Strita Farai venir lo Oai Star la nuech sarà pas trista Cromparai d'esclavas per far l'amor a la fila Ieu comprarai tot com'aquò sarem mai tranquilas
Pus besonh de trimar aurèm lei pòchas farcidas E pus degun per nos far cagar tota la vida
Mai se tot si pòu comprar sarà pas ben utile De ganhar de sòus per aguer de bònurs faciles Lei cavas que si pòdon pas ni crompar ni vendre Emé l'argen dau lòto li faudrà pas atendre
L'a ti quauqu'un per dire qu'aquòta es pas la vida Pus besonh de trimar pr'aguer lei pòchas farcidas Lei bònurs secrèts que degun ti vendrà jamai prendre Que lei richàs pòdran jamai reduir en cendre Li trobraràs pas au fons d'un pòcha farcida Pas besonh per aquò d'aguer la borsa ben garnida Nimai degun per nos far cagar tota la vida Dormir tostemps si levar per faire la merenda Jugar ai cartas e cantar dansar tot lo oiquenda Tornar cabuçar dins lo liech per la potonada E s'entremesclar dins lei braçs de sa tendr'aimada
Mi parlètz pas de trabalhar tostemps ganhar sa vida Que vesi que sensa trimar la vida es mai polida Si levar d'ora e trabalhar tota la jornada Susar plen d'aiga e de sang fin qu'a la retirada Faire de pichons que vesem sonqu'a la dimenchada Pagar de crèdits e manjar soncament d'ensaladas
Mi parlètz pas de trabalhar tostemps ganhar sa vida Que vesi que sensa trimar la vida es mai polida L'a d'autrei moiens pr'aguer la borsa ben garnida Tocar en un momenet lo salari d'una vida Sièis chifras sus un carton marcats d'una man rapida E adieu lei pensaments d'una vida poirida
Mi parlètz pas de trabalhar tostemps ganhar sa vida Que vesi que sensa trimar la vida es mai polida L'a d'autrei moiens pr'aguer la borsa ben garnida Tocar en un momenet lo salari d'una vida Sièis chifras sus un carton marcats d'una man rapida E adieu lei pensaments d'una vida poirida
Pas besonh de trimar aurèm lei pòchas farcidas E pus degun per nos far cagar tota la vida
Sonca ganhi au lòto cromparai la Ferrari Una Jagoar se tòqui lo complementàri La farai mostrar en toei lei colègas dau barri Me de bombassas dedins tot plen de tafanàri
Una autra desfacha per lei crocodils dins lo campionat de Liga 2... Còntra Tors, que venon tamben dau campionat de Nacionau... Pas cap de but per Nimes, encara un cop... Sabi pas çò que se passa... Pas degun sap çò que se passa... Una defensa catastrofica, pas ges d'eficacitat en ataca. e tamben fòrça mau astre... e coma resultat: 3 ponchs en 6 jornadas... E una eliminacion au segond torn de la Copa de la Liga... Aquesta sason comença coma un marrit pantais...
Lei crocodils dau Nimes Olimpic an perdut sa partida còntra Châteauroux (Liga 2) dau segond torn de la Copa de la Liga, ambé 3 buts per lei Berrichons e soncament 1 but per Nimes. S'es acabat la Copa de la Liga. Lor demoran la Copa de França (qu'agrada fòrça ai crocodils...) e lo campionat... Esperem una melhora prestacion en campionat, còntra Tors, aqueste divendres. Fau sortir de la zona roja!
Siáu tornat de Madrid! Totjorn quand tòrni d'Espanha, tòrni ambé de costumas alimentarias diferentas. Vaquí una lista de çò qu'ai enveja de manjar (ò beure), ara:
Vos presenti lo milh grilhat e salat, en pichon sac de 250 gramas... quand comenci de'n manjar pòdi pas m'arrestar, es una vertadièra dròga per ièu! En pus, costa realament pas ren en Espanha... (Veni d'acabar lo sac qu'ai entornat de Madrid :'()
Una autra dròga mieuna: lei "Filipinos" au chicolat blanc, pusleu l'imitacion facha per Carrefour d'aquestei saboroses pastissons (e en pus son pas cars!)
E fin finala, la cervesa, perque cada cop que vau a Madrid, vau beure un cop ambé lei mieus amics, e subretot bevon de cervesa ailí ;) Lo divendres ai gostat la Murphy's Red dins un bar irlandés dau barri de Malasaña e es plan bona ;)
Uèi, siáu anat a mon escòla d'engenhaires a Madrid per m'inscriure per lei cors d'aquesta annada. Mai quina sospresa!!! M'an pas volgut inscriure perque mancava UN document que mon escòla en França aviá oblidat... De segur, pòdon pas començar se lor manca un papier... Çò pièger es que ja sabon tot çò qu'i a dins aqueste document mai non, o vòlon pas faire :( Ai de tornar a Lion la setmana que vén per aquò d'aguer aqueste document e puèi m'inscriure a Madrid una setmana abans de començar lei cors... Au darrièr moment plan segur... Per demembrar tot aquò aqueste ser me'n vau ambé quauqueis amics a beure un cop ;) Aquò's çò que sabon ben faire a Madrid :p
Lei crocodils dau Nimes Olimpic s'an qualificat pel segond torn de la Copa de la Liga en vèncer a l'equipa de Liborna (campionat de Nacionau), a l'estadi J.A. Moueix de Liborna, ambé 2 buts de Kebé pel Nimes Olimpic (que jogava la sason passada a... Liborna) e pas cap de but per Liborna. Au segond torn, Nimes jogarà còntra Châteauroux (Liga 2), a l'estadi Gaston-Petit de Châteauroux.
Siáu a Madrid pendent 4 jorns per resòuvre quauquei problemas ambé l'administracion espanhòla, e per faire una demanda de borsa d'estudis. Per aquò, bessai aurai pas léser per mandar un fum de messatges. Tòrni lo dimenge an Avinhon ! A lèu !
Aprèp un an de tractacions ambé mon escòla d'engenhaires en França (Escòla Centrala de Lion) e mon escòla a Madrid (Escòla Tecnica Superior d'Engenhaires en Topografia, Geodesia e Cartografia de l'Universitat Politecnica de Madrid -- un pauc lònguet coma nom!) vèni de recebre la confirmacion: an sinhat l'acòrdi de doble-diplòma e per aquò, l'an que vén, contunhi d'estudiar a Madrid e poirai... obtenir lo diplòma! Aquò era pas segur (en coneissant l'administracion espanhola...), m'aurián pogut dire que tornèsse a França sensa diplòma... Mai fin finala l'an sinhat!!!! Es un vertadièr jorn de fèsta :D Comenci lei cors lo 29 de setembre :) Vos meti una fòto de la mieuna escòla: es fòrça mens polida en realitat ;)
Vos fau un pichon pòst subre lo mieu vilatge abans d'anar dormir ;) I aurà mai que d'un article subre mon vilatge e aqueste es lo premier :) La màger part deis informacions e dei fotòs leis ai trobadas sul siti "Pujaut, mon village" de Gwenaël Loriette e Cedric Jouffret (http://pujaut.ifrance.com/)
Lo vilatge onte sempre ai demorat se sòna Pujaut (en francés). Sembla que lo sieu nom provençau siá Pijaut ò Pièg-Aut. (M'agrada mai Pièg-Aut ;)). Seis estatjants son lei pijaulencs (pijoulen en grafia mistralenca). Çò segur es que vèn dau latin "Podium Altum", nom dau vilatge au segle XIII.
Uèi vos presenti un premier "monument": lo molin de vent dau vilatge! Se situa sus la còla que domina lo vilatge, a 120m d'altituda (e es tot pròche dau mieu ostau ;)).
Ja o sabi, sembla pas un molin, mai l'es ;) Soncament li manca la part auta! Lo mieu vilatge es un vilatge de molins... o melhor dich, era un vilatge de molins. Uèi s'utilisan pas pus! I aviá 4 tipes de molins dins lo vilatge: 6 molins d'aiga (3 foguèron subrenomats "lei molins dau meu" e 1 "lo molin dau pebre" perque lo riu que l'alimentava era tan pichon que lei gents, per se trufar, disían que soncament podiá moùrre de pebre), 3 molins d'òli e 2 molins de vent coma aqueu de la fotò. Aqueste molin se pòt pas destruire perque es un ponch geodesic de l'IGN (Institut Geografic Nacionau).
Siáu Axel, un jove estudiant provençau de la region d'Avinhon mai qu'estudia a Madrid. Parli pas ben occitan mai aicí vau assajar de parlar d'un pauc de tot en occitan, de l'actualitat en Occitània e defòra, de ièu e d'autras causas!
digg it
del.icio.us
En de mai, aquesta sera l'OM a perdut còntra Sochaux per la copa de la Liga... Ai vist la partida per Internet despuèi Madrid... Era vertadierament afrós de veire lo niveu de l'OM a una semana de la partida còntra l'Atletico aicí a Madrid per la liga dei Campions... Sabi pas se vòli veire aqueste desastre en dirècte dins l'estadi o se l'anarai veire ambé d'amics dins un bar per poder demembrar la desfacha ambé d'alcòl.... ;) La partida es l'1 d'octòbre...
